De gordel van Smaragd, het land van de eeuwige glimlach, Godeneiland….
Mijn grootvader van moederskant is een echte Javaan en daardoor is er bij mij op vroege leeftijd altijd al een interesse geweest in dit mystieke land. In 1996 ging ik destijds samen met mijn ouders voor de eerste keer naar Indonesie reizen en hebben we meerdere eilanden bezocht. Het was een schitterende reis! Toen ik 4 jaar later voor mijn opleiding (red. Nationale Hogeschool voor Toerisme en Verkeer) het aanbod kreeg om deel te nemen aan een afstudeerproject op Bali, heb ik hier destijds uiteraard niet lang over hoeven nadenken.
De drie maanden waren voorbij gevlogen. Wel wist ik dat dit eiland me in zijn greep had en dat ik hier wilde blijven. Ik was van plan om er nog een jaartje aan vast te plakken (buitenland ervaring stond immers goed op je CV in die tijd), maar ik ben nooit meer teruggeweest naar Nederland en we zijn inmiddels 10 jaar verder. Of ik ooit spijt heb gehad? Nee nooit, want de sfeer, het klimaat, het gemoedelijke en de vriendelijkheid van de Balinezen heeft me nog geen minuut tegengestaan!
Mijn huwelijk
Op 16 december 2004 ben ik zelf getrouwd met een Balinese man, I Gusti Ngurah Dwipayana.
De Balinese bevolking is onderverdeeld in 5 kastesystemen te weten:
- Priesterkaste: Ida Bagus
- Koningskaste: Tjokorda
- Ridderkaste: Dewa
- Lage adel: I Gusti
- Mensen zonder specifieke titel: Sudra
Een groot verschil met India is echter dat het kastenverschil op Bali, geen invloed uitoefent op je carriere. Iemand van de laagste kaste kan alsnog directeur worden van een multinational terwijl iemand van een hogere kaste een veel lagere functie kan bekleden.
Wel is het een feit dat vanaf het huwelijk de vrouw de man zal volgen, zo ook in rang. Als een vrouw uit een hoge kaste, beneden haar stand trouwt, zal dit veel al niet door haar familie geaccepteerd worden. Zij en haar toekomstige kinderen, zullen immers in een lagere kaste terecht komen en (nog steeds) wordt dit voor vele families als gezichtsverlies beschouwd. Haar familie zal dan ook vaak proberen om een stokje te steken voor het huwelijk. Is de aanstaande bruid echter vastberaden van haar keuze, zal ze toch huwen, echter zonder bijzijn van haar familie, en wordt haar meestal de toegang tot het ouderlijk huis ontzegd. Anno 2010, zijn er inmiddels een paar families die zich “flexibel” opstellen en het geen bezwaar vinden dat hun dochter zich “verlaagd”, maar helaas zijn deze families nog steeds in de minderheid. In de allerhoogste kasten komt het dan ook nog steeds voor dat ouders hun kinderen koppelen, zodat de eer van de familie hoog blijft.
In mijn geval was dit gelukkig niet het geval. Aangezien ik als “iemand zonder specifieke kaste” mijn man moest volgen, werd ik opgenomen in een hogere kaste. Om voor de buitenwereld aan te tonen dat ik omhoog klom in het kaste system, kreeg ik vanaf mijn huwelijksdag ook een Balinese naam, te weten: JERO KARTIKA DEWI.
JERO is een titel die aangeeft dat je in rang bent gestegen, KARTIKA DEWI is een naam die mijn man mij heeft gegeven, een combinatie van een naam van een Balinese Godin en een bloem.
Alvorens wij op 16 December 2004 met elkaar konden trouwen, zijn er wel enkele weken aan vooraf gegaan.
Als eerste is mijn (schoon)vader in October 2004, naar de allerhoogste priester (Pedanda) gegaan om haar te informeren dat zijn zoon wilde trouwen in December van dat jaar. De priester wilde weten van zowel Ngurah (mijn aanstaande) als mijzelf: op welke datum, dag en exact tijdstip, we waren geboren. Zo kon ze in haar boeken nakijken op welke datum wij mochten trouwen. Er wordt namelijk gekeken op welke datum de stand van de planeten het meest gunstig is in vergelijking met de combinatie van onze geboorte data. Dat wordt namelijk al als eerste fundering gezien voor een goed en gelukkig huwelijk. We konden uiteindelijk kiezen uit 13 of 16 december. Onze keuze gevallen op 16 december.
Twee weken voor de huwelijksdatum hebben de ouders van Ngurah de mensen uit zijn dorp verwittigd van het aanstaande huwelijk.
Als eerste is een delegatie van het dorp van Ngurah (bestaande uit circa 35 mensen, waar o.a: het dorpshoofd, de ouders van Ngurah en vele familieleden en dorpsgenoten), naar ons huis kwamen en officieel toestemming aan mijn vader vroegen voor het huwelijk. Ondanks het feit dat het dorpshoofd geen woord Engels of Nederlands sprak en mijn vader geen woord Balinees, liep het soepel. Nadat mijn vader toestemming had gegeven, vertrok de hele delegatie, inclusief mijn familie en ikzelf, naar het ouderlijk huis van Ngurah en werd ik ingewijd in die familie. Officieel hoorde ik vanaf dat moment bij die familie en had ik afstand gedaan van mijn familie.
Vanaf die dag kwamen de dorpelingen dagelijks naar het ouderlijk huis van Ngurah om te helpen met de voorbereidingen van huwelijk. Een Balinees huwelijk vindt namelijk plaats in het ouderlijk huis van de bruidegom.
De mannen maakten versieringen voor het huis en de poort, er werden bamboe tenten gemaakt voor de genodigden, sate stokjes werden zelf gemaakt en een dag voor het huwelijk werden ook 5 varkens geslacht. Die werden deels gebruikt voor het huwelijksdiner maar ook werden gedeelten van het varkensvlees gebruikt in offers.
De Balinese vrouwen zijn echter twee weken lang bezig geweest met het maken van offers. Des te meer ook omdat wij hadden besloten om mij alle ceremonies te laten doorstaan die normaliter een Balinees al vanaf de geboorte meemaakt.
Een Balinees maakt gedurende zijn leven namelijk 5 belangrijke ceremonies mee, te weten:
1) 42-dagen ceremonie: ceremonie die plaats vindt als een baby 42 dagen oud is. Dit is de eerste ceremonie waarbij het kind niet meer als goddelijk wordt gezien, maar als menselijk
2) Drie Maanden ceremonie: bij deze ceremonie mag het kind voor de eerste keer met zijn voetjes de grond aanraken en zijn alle banden met het goddelijke verdwenen.
3) Tandenvijlen. Vanaf de leeftijd dat een meisje voor de eerste keer heeft gemenstrueerd (circa 12 a 13 jaar), mag de tandenvijlceremonie plaatsvinden. Tijdens deze ceremonie wordt de onderkant van de bovenste voortanden gelijk gevijld. Een vijftigtal jaar geleden werden gebitten compleet geruineerd, tegenwoordig gelukkig niet meer. Bij een gebit is het normaal dit de snijtanden altijd wat langer zijn dan de andere tanden. Dat wordt tijdens deze ceremonie teniet gedaan. Zonder deze ceremonie te ondergaan, wordt je namelijk op hetzelfde level geplaatst als het dier (volgens het Balinese Hindu geloof), na deze ceremonie zet je je boven het dier, en ben je een volwaardig mens. Het kan gebeuren dat mensen niet over voldoende financiele middelen beschikken om deze ceremonie op 12 of 13 jarige leeftijd te laten voltrekken. Vaakt gebeurt het dan ook voor een huwelijk of op oudere leeftijd. Overlijdt de persoon in kwestie nog voor deze ceremonie heeft plaatsgevonden, worden de tanden alsnog gevijld alvorens het stoffelijk overschot wordt begraven of gecremeerd.
4) Huwelijk
5) Crematie; crematie is een tijdrovende en dure (de duurste van alle vijf!!) ceremonie. Niet alle families kunnen zich op het moment van overlijden een dergelijke ceremonie veroorloven. Het gebeurd daarom meestal dat de overledene eerst wordt begraven en later (kan maanden of jaren zijn) wordt opgegraven en dan alsnog wordt gecremeerd. Alle dorpen hebben daarom ook eens in de 3 a 4 jaar (verschilt per dorp) een massale crematie. Alle overledene die nog niet zijn gecremeerd worden dan tezamen gecremeerd en uiteraard worden de kosten dan ook verdeeld.
Om in mijn geval de eerste twee ceremonies te volbrengen werden er als compensatie (ik had de grond namelijk al ooit aangeraakt) veel offers gemaakt. Ook heb ik de tandenvijlceremonie ondergaan. Het tandenvijlen werd gedaan door de oudste zoon van de hoogste priester. Het bestond uit drie “vijl-gedeeltes”, en per gedeelte werden de vijlen kleiner. Vanaf het tweede deel werd het erg pijnlijk (ze kwamen in de buurt van de zenuwen). Nadat de ceremonie klaar was, moest ik op een blaadje bijten en mocht ik gedurende 15 minuten niets eten. Daarna werd mij verzekerd dat ik alles weer kon eten en drinken en dat ik nergens last van zou hebben, en het is inderdaad uitgekomen.
Na het ondergaan van deze drie ceremonies werd ik beschouwd als volwaardig Hindu en konden we gaan trouwen! De huwelijksceremonie zelf bestaat uit ontzettend veel symboliek en veel bidden. Zo hebben we onder andere de volgende riten ondergaan:
BYEKAON: voet offers. Onze voeten werd spiritueel gereinigd in de overtuiging dat overal waar wij zouden lopen in ons verdere leven, we veilig zouden zijn.
PRASITHA: alvorens de priester begint, krijg je drie maal in je handpalm “heilig water” (te vergelijken met wijwater), dat je moet opdrinken. Op deze manier wordt de ziel spiritueel gereinigd.
PAYAS PEBERSIAN: met een touwtje, ei en zand werden onze handen aangeraakt, dit om het lichaam te zuiveren.
PIS BOLONG: De hoge priester raakte met een munt (=pis) waar een gaatje inzit (=bolong) onze borst en hoofd aan en circelde het muntstuk driemaal om ons hoofd. Dit staat symbool voor een lang leven.
KARA AYAM: in een bamboegevlochten mand zaten twee kuikentjes. Ik moest deze mand vasthouden terwijl de de priester een mantra uitsprak. Dit zou zorgen voor een vruchtbaar huwelijk.
Gedurende de ceremonie moesten we ook diverse malen bidden. Dit doe je door op je knieen te zitten en je handen (met daarin bloemen) boven je hoofd te houden. Zo moesten we bidden tot de overleden voorouders, tot de Goden die woonachtig zijn op het woonerf maar ook tot de “Drie eenheid”: Brahma, Wisnu en Shiva, zij tezamen vormen de Eenheid: Sang Widhi Yasa. Het bidden was vooral om te vragen of zij ons allen wilden beschermen, ons door het leven willen leiden en ook om het vragen van geluk en voorspoed. Na het bidden plaatsten we rijstkorrels op ons voorhoofd, dit om onze geest spiritueel te voeden.
Na de vele riten werd er touwtjes om onze oren en pols gehangen, en een dun touwtje, gemaakt van bananenblad, werd om ons voorhoofd gebonden. Dit staat symbool voor de sterkte van onze relatie.
Na bovenstaande en nog andere riten werd de ceremonie afgesloten door twee laatste acties: mijn man moest langs de offers lopen, en ik moest met een twijg achter hem aanlopen en hem tikken verkopen. Het zorgde uiteraard voor ontzettend veel lachers! Dit zou symbool staan voor het feit dat Ngurah zich niet zou laten verleiden door andere dames (en het heeft tot nu toe overigens nog steeds gewerkt ;-))
Als laatste moesten samen drie maal rond alle offers lopen. Dit om de ceremonie af te sluiten en de Goden te bedanken dat de ceremonie succesvol en veilig was verlopen.
De kleding die we op onze trouwdag aanhadden wordt ook wel Payas Agung genoemd. Dat kan je zien aan het feit dat de kroon op mijn hoofd in zijn geheel bestaat uit “gouden” bloemen, en mijn haar is volledig opgestoken. Deze kroon van bloemen wordt een voor een op je hoofd gestoken en is vrij zwaar.
Op 17 december hielden we de receptie en daar hadden we kleding aan die bekend stond onder de naam “Payas Madya”. Dit is te herkennen door het feit dat de bloemenrand onderaan, bestaat echte bloemen en mijn haar is los!
Na twee weken van voorbereidingen, twee hele dagen ceremonie en feest waren we dan eindelijk echt getrouwd!!
Het ontstaan van Bali Weddings
Voor en ook na mijn huwelijk was ik al werkzaam in het Toerisme op Bali, waardoor ik veel in contact kwam met Nederlanders die hier op vakantie waren. Ik kwam weleens met Nederlanders in gesprek die graag op Bali wilde huwen, maar er hier niet uit kwamen qua regelgeving en taal. Uiteindelijk besloten ze dan maar om het niet door te zetten, bang dat het toch fout zou lopen.
Bali is altijd al erg populair geweest onder de Nederlanders, veelal ook omdat Indonesie een kolonie van Nederland is geweest en dus bij veel Nederlanders erg leeft, vanwege evt. familiebanden of vanwege familie die hier vroeger heeft gewoond.
Het was me eigenlijk nooit opgevallen dat er ook een enorme vraag was naar trouwen op Bali. Toen ik iemand tegenkwam op Bali die aanbod om een website voor mij te maken, was eigenlijk alles zo beklonken en ben ik als hobby begonnen met Bali Weddings (http://www.baliweddings.nl).
Bij Bali Weddings maak ik alleen maar op maat gemaakte huwelijkspakketten. Aankomende bruidsparen kunnen zelf aangeven welke locatie hen het meeste aanspreekt en hoe eenvoudig of hoe uitgebreid zij de huwelijksdag er uit willen laten zien.
Op alle denkbare locaties is het mogelijk om te trouwen: op het strand, in een jungle- achtige omgeving, zelfs op een olifant!
Er zijn ook diverse mogelijkheiden om hier te huwen. Ook voor mensen die zelfs al getrouwd zijn, zijn er mogelijkheden om de huwelijksbeloften tegen elkaar uit te spreken!
De volgende soorten huwelijken zijn mogelijk:
- Het sluiten van een legal wettig huwelijk (is na legalisatie ook wettig Nederland)
- Balinese zegeningsceremonie ondergaan; dit is een puur symbolische ceremonie
- Het herhalen van de huwelijksbeloften (dit is ook puur symbolisch)
- Het sluiten van alleen een religieus huwelijk (voor als het bruidspaar in Nederland al getrouwd is). Wel ben je dan officieel voor de Katholieke of Protestantse Kerk in Indonesie getrouwd, en moet je daarvoor ook aktes ondertekenen.
Hoe gaat het in zijn werk?
Een paar dagen voor het huwelijk plaats vindt, heb ik altijd een ontmoeting met het bruidspaar in spe. Dit is altijd erg gezellig, veel al ook omdat we vooraf aan die ontmoeting al veel email contact hebben gehad en er daardoor al een leuk contact is ontstaan! Dat leuke contact is ook altijd erg belangrijk om de huwelijksdag tot een top dag te maken. Het bruidspaar voelt zich bij mij vrij en voelt zich ook niet geremd door bijvoorbeeld taalproblemen: ik ben natuurlijk een Nederlandse die dezelfde taal spreekt, ik weet hoe een huwelijk er in Nederland uitziet en kan dus eventuele verwachtingen die bij het bruidspaar zijn ontstaan, verhelderen. Daardoor verloopt de dag precies zoals gewenst!
Tijdens die eerste bijeenkomst overhandig ik de tekst van het huwelijk en bespreek met ze hoe de dag er uit zal zien. Eventuele vragen kunnen dan uiteraard gesteld worden en ook eventuele wijzigingen of aanpassingen kunnen dan kenbaar gemaakt worden.
Op de trouwdag zelf, ben ik 2 uur van te voren aanwezig met mijn collega Ardani en de fotograaf. De geestelijke (of de priester wanneer er sprake is van een Balinese zegeningsceremonie) en de ambtenaar van de burgelijke stand zijn een half uur voor aanvang aanwezig.
Ikzelf blijf constant in de nabijheid van het bruidspaar zodat eventuele vragen meteen beantwoord kunnen worden! Heerlijk om te zien vind ik de zenuwen bij de bruidspaar die vooral opspelen zo’n 30 minuten voor aanvang van de huwelijksceremonie en het moment dat die zenuwen als sneeuw voor de zon wegsmelten wanneer ze naar de huwelijkslocatie schrijden!!! Voor die immens gelukkige en blijde gezichten doe ik het voor!!
Na de ceremonie maken we ook altijd een bruidsreportage. Ik werk altijd samen met dezelfde fotograaf. Dat is ook prettig: we kennen elkaar door en door en dat merkt het bruidspaar ook. Het gaat er dan ook altijd gezellig aan toe, met de nodige grapjes tussendoor! De fotograaf ziet zelf meestal wel waar mooie punten zijn om foto’s te maken, maar heeft het bruidspaar zelf ook een of meerdere locaties binnen het resort in gedachte, wordt dat ook zeker nageleefd!
Twee a drie dagen na de huwelijksplechtigheid is de fotoreportage meestal klaar en kom ik deze persoonlijk overhandigen aan het bruidspaar! Voor bruidsparen die hier wettig zijn getrouwd, moet ik dan nog aan de slag om hun akten te laten legaliseren in Jakarta. Dit duurt gemiddeld 2 a 2,5 maand. De gelegaliseerde akten worden aangetekend naar het bruidspaar gestuurd. Het enige wat zij hoeven te doen is met deze akten naar de afdeling burgerzaken van hun gemeentehuis te gaan en ook vanaf dat moment zijn ze wettig getrouwd!!
Als u bent geinteresseerd in trouwen op Bali, neemt u dan gerust een kijkje op mijn website: www.baliweddings.nl. Voor eventuele vragen, stuurt u gerust een email!
Ik hoop u ooit op Bali te mogen verwelkomen.
Sampai jumpa (tot ziens)
Carla Roozen alias Jero Kartika Dewi

